İran’a karşı planlanan savaşın bir cephesi: Zengezur Koridoru

Türkiye, Azerbaycan ve NATO ülkeleri tarafından desteklenen bu koridora İran neden karşı çıkıyor? Bu koridor İsrail’i niye ilgilendiriyor, İsrail bu işin neresinde?

19-20 Kasım 2010’da Lizbon’da yapılan NATO zirvesinde “evet” oyu ile Türkiye, NATO’nun Füze Kalkanı Projesini kabul etti. Proje, Atlantik İttifakının (NATO=ABD) İran’ın balistik füze kapasitesine ve tehdidine karşı korunması için belli ülkelere Füze ve radarlar yerleştirmeyi hedefliyordu.

Bu proje kapsamında Türkiye’nin belirli bölgelerine “Füze ve Radar sistemleri konuşlandırıldı. Malatya Kürecik‘deki radar üssü bu proje kapsamında kuruldu. Füze kalkanı projesi, İsrail’in NATO’laşmasında ve İran’ın kuşatılmasında önemli bir adımdı.

Türkiye ve Azerbaycan’ın bir an evvel devreye sokmaya çalıştığı Zengezur Koridoru, İran’ın ABD-NATO tarafından kuşatılmasında artık fiili bir olgudur. İsrail=ABD, bu koridorun –projenin- operasyon odasındadır. ABD’nin İran’a yönelik Zengezur Koridoru planı aynı zamanda Asya-Pasifik (Çin-Rusya) blokunun NATO=ABD tarafından kuşatılması anlamına gelmektedir.

1) İran’ın stratejik değerlendirmelerinde, özellikle Türkiye ve Azerbaycan’ın, İsrail ile artan gerginlik ortamında Zengezur Koridoru’nu hızla devreye sokma çabaları, İran’ın Güney Kafkasya’daki çıkarlarına yönelik ciddi bir jeopolitik tehdit olarak değerlendiriliyor.

2) Türkiye, Azerbaycan ve NATO ülkeleri tarafından güçlü bir şekilde desteklenen koridor, İran’ın Ermenistan’a kara erişimini kesecek ve bölgedeki transit rolünü marjinalleştirecektir.

3) 32 km’lik Zengezur Koridoru, Azerbaycan’ı Ermeni kontrol noktalarından geçmeden Nahçıvan’a bağlayacak ve böylece İran’ın Doğu Azerbaycan eyaletini bir geçiş merkezi olmaktan çıkaracaktır.

4) İranlı gözlemciler, bunun bölgesel güç dengelerini yeniden şekillendirebileceğinden ve özellikle Bakü’nün Tel Aviv ile büyüyen bağları göz önüne alındığında, İsrail ve NATO‘nun İran sınırlarındaki varlığını güçlendirebileceğinden endişe ediyor.

5) İsrail’in İran kentlerine yönelik saldırılarının hemen ardından, bu ayın başlarında İran sınırları yakınlarında Türkiye ve Azerbaycan’ın ortak askeri tatbikatı gerçekleştirmesi, daha koordineli jeopolitik baskı için bir prova adımı olarak görülüyor.

6) İsrail’in stratejisi, İran’ı “yumuşak bir şekilde kuşatma” stratejisi olarak görülüyor; hava sahasını, üsleri ve Azerbaycan, Kürt bölgesi ve Körfez ülkelerindeki ittifakları kullanarak İran’a doğru bir kara/hava köprüsü kurmayı amaçlıyor.

7) Raporlar, İsrail’in Nahçıvan ve Sitalçay’daki üslerden gerçekleştirdiği insansız hava aracı ve hava kuvvetleri operasyonlarını vurguluyor. Zangezur faaliyete geçerse, Türkiye-Nahçıvan-Azerbaycan arasında stratejik bir üçgen oluşabilir.

8) İranlı analistler, koridorun yalnızca bir ulaşım projesi olmadığı, aynı zamanda İran’ı kuzey ve kuzeybatıdan askeri olarak izole etmek ve baskı altına almak için uzun vadeli, katmanlı bir planın parçası olduğu konusunda uyarıyor.

9) Hamaney, 2020’den beri İran sınırlarına hiçbir terörist grubun yaklaşmasına izin verilmemesi gerektiği konusunda uyarıyor. Ancak El-Colani (IŞİD/HTŞ) ve Halkın Mücahitleri Örgütü’nün (HMÖ) liderlerinden bazı isimlerin son aylarda Azerbaycan’ı ziyaret ettiğini bildiriliyor.

10) İran medyası, siyasi, askeri ve ekonomik olarak kararlı bir şekilde yanıt verilmemesi durumunda, 1980’lerdeki senaryonun, yani toprak tecavüzünün tetiklediği bir savaşın tekrarlanabileceği konusunda uyarıda bulunuyor.

11) Buna karşılık İran’ın, BRICS ve bölgesel dengeye yönelik tehditleri nedeniyle NATO destekli koridora karşı çıkan Rusya ve Çin ile koordinasyonunu artırması bekleniyor.

12) İran’dan gelen sesler artık “Ey İran, Zengzur için savaş!” diye haykırıyor. Bu, Tahran’ın bölgesel doktrininde bunun kırmızı çizgi meselesi haline geldiğinin bir işareti.

– İran devrim lideri Hamaney’in kıdemli danışmanı Ali Ekber Velayeti, Zangezur Koridoru planının İran’ın ulusal birliğini ve toprak bütünlüğünü hedef alan NATO ve Pan-Türkistlerin Hazar ve Orta Asya’ya doğru genişlemesi için bir geçit olarak görüyor.

Amerika İran’a karşı savaşı planlıyor. Amerikan emperyalizmi İran’a karşı bir “Türk-Kürt-Arap+Azeri ittifakı” istiyor. Zengezur Krodoru da İran’a karşı planlanan savaşın bir cephesi.

Amerika’nın, İran’a karşı planladığı savaşta Ümmetçi, faşist ve mezhepçi Erdoğan-Bahçeli idaresindeki Türkiye’ye biçtiği misyon ise Libya’da, Irak’ta ve Suriye’de olduğu gibi taşeronluk ve tetikçiliktir.

ABD’nin Ankara-Şam-Beyrut için özel yetkilendirdiği sömürge valisi Tom Barrack’ın Türkiye’ye önerdiği “Osmanlı Millet Sistemini” Amerikan eşeği Erdoğan’ın ağzından “Türk-Kürt-Arap ittifakı” olarak duyduk. “Osmanlı sistemini”, Barrack’ın Lozan’ı Sykes-Picot ve Sevr ile birlikte ele alarak “haritaların yanlış çizildiğine”, dolayısıyla “yeniden çizilmesi gerektiğine” işaret ettiği açıklamalarıyla birlikte okunmalı ve İran’a karşı planlanan savaş bağlamı içinde değerlendirilmelidir.

– Hüseyin Mahir